HJG10 czyli Żydzi i cykliści

HJG10_web

10 września (czwartek) g. 18.30, Muzeum Warszawskiej Pragi, ul. Targowa 50/52
wykład odbędzie się w ramach cyklu “Sekrety Starych Ilustracji. Judaika Praskie”

 

Żydzi i cykliści

 Drzeworyt sztorcowy zatytułowany Za chlebem na Pragę, wykonany – według rysunku Edmunda Perle – przez Antoniego Zajkowskiego, opublikowany w 1880 na ostatniej stronie w warszawskiego „Tygodnika Ilustrowanego”, jest typową dla czasu i miejsca sceną rodzajową.

Dziejącą się na warszawskiej Pradze, na co wskazuje – poza napisem tytułowym – figurujące w tle wyobrażenie kościoła Najświętszej Matki Bożej Loretańskiej (ul. Ratuszowa).

Mającą za jednego z bohaterów człowieka tak charakterystycznie noszącego się, że można nie mieć wątpliwości, kto zacz. Dlatego jest to więc też judaik – jeden z co najmniej piętnastu autorstwa żydowskiego malarza, rysownika, ilustratora i pedagoga.

Który był też pierwszym, odnotowanym w kronikach, polskim cyklistą i zarazem projektantem swojego pojazdu, pierwszego na ziemiach polskich roweru.

Tenże wykonany został w fabryce ojca malarza, Rafaela Perla, według rysunku Edmunda. Była to konstrukcja całkowicie drewniana z – początkowo – trzema kołami. Potem – już tylko z dwoma. W roku 1866 Perl odbył swym wehikułem – który nazwał „samochodem” – pierwszą przejażdżkę po ulicach Warszawy. Trzy lata później w Ogrodzie Krasińskich odbyły się – jak donosiła prasa – pierwsze na ziemiach polskich „wyścigi samochodów”.

Wszystko co wyżej, między innymi (wymieniam w kolejności alfabetycznej) – cykliści i ich pojazdy, drzeworyt, XIX-wieczna prasa ilustrowana, fundacja ››Żyd Niemalowany‹‹ i jej działalność, judaika Perla, warszawska Praga, żydowski rysownik i jego twórczość, Żydzi i ich stroje – będą tematem dziesiątego z kolei spotkania z cyklu historia jednej Grafiki.

Które będzie miało miejsce – w Muzeum Warszawskiej Pragi – w najbliższy czwartek (10  września) o godzinie 18.30.